توجه : تمامی مطالب این سایت از سایت های دیگر جمع آوری شده است. در صورت مشاهده مطالب مغایر قوانین جمهوری اسلامی ایران یا عدم رضایت مدیر سایت مطالب کپی شده توسط ایدی موجود در بخش تماس با ما بالای سایت یا ساماندهی به ما اطلاع داده تا مطلب و سایت شما کاملا از لیست و سایت حذف شود. به امید ظهور مهدی (ع).

    درس هفتم فارسی پنجم درس آزاد فرهنگ بومی

    دسته بندی :
    1. نکس 98
    2. مطالب سایت
    31588بازدید

    درس هفتم فارسی پنجم درس آزاد فرهنگ بومی را از سایت نکس 98 دریافت کنید.

    نمونه درس هفتم فارسی پنجم ابتدایی درس آزاد فرهنگ بومی ۱

    نمونه درس هفتم فارسی پنجم ابتدایی درس آزاد فرهنگ بومی ۱

    نمونه درس آزاد پنجم ابتدایی فرهنگ بومی ۱ صفحه ی ۵۵ همراه با درست و نادرست و درک مطلب صفحه ی ۵۶ درس هفتم فارسی پنجم ابتدایی فرهنگ بومی ۱ در این نوشتار از ساینس هاب تقدیم شما خواهد شد.

    درس هفتم فارسی پنجم ابتدایی فرهنگ بومی 1

    نمونه درس آزاد پنجم ابتدایی فرهنگ بومی ۱

    نامش محمّد خوارزمی، ملقّب به پوریای ولی، عارفی پهلوان و شجاع بود. شعر نیز می‌سرود و منظومه‌ای به نام «کنز الحقایق» از او باقی است.

    پوریای ولی بیشتر به سبب حکایت‌هایی که درباره‌اش بر سر زبان‌ها است، شهرت یافته است. یکی از آن حکایت‌ها این است که می‌گویند قرار بود در هندوستان با پهلوانی مسابقه بدهد و کسی تردید نداشت که پوریا بر پهلوان هندی غلبه می‌کند. امّا صبحگاهِ روز پیش از مسابقه، پوریای ولی که برای ادای نماز به مسجد رفته بود، شنید که زنی گریان و اشک‌ریزان به درگاه خداوند دعا می‌کند که فرزندش را در مسابقه با پهلوانی که همه می‌گویند شکست‌ناپذیر است، کمک کند؛ زیرا اگر پسرش شکست بخورد، حیثیت و آبروی او در هند بر باد می‌رود.

    پوریا با شنیدن درد دل مادر پهلوان هندی، تصمیم می‌گیرد خود را مغلوب حریف کند. در همین راستا، هنگامی که با او روبرو می‌شود، پس از کشاکش بسیار، شگردی به کار می‌برد که مغلوب رقیب خود شود. در میان ناباوری همه، پوریای ولی مسابقه را می‌بازد تا دل مادر پهلوان هندی را نشکسته باشد. از آن پس، پوریا در میان پهلوانان، نماد جوانمردی و گذشت در عین قدرت و زورمندی شده است.

    همین نمونه درس آزاد برای صفحه ی 55 فارسی پنجم ابتدایی فرهنگ بومی 1 را میتوانید در عکس زیر هم مشاهده کرده و در صورت تمایل آن را ذخیره کنید.

    درست و نادرست درس آزاد فارسی پنجم ابتدایی فرهنگ بومی ۱

    درست و نادرست صفحه ۵۶ درس آزاد فارسی پنجم ابتدایی

    حال از نمونه درس آزاد فرهنگ بومی 1 کلاس پنجم که در بخش قبل تقدیمتان شد، تعدادی جمله‌ی درست و نادرست طرح می‌کنیم:

    1️⃣ پوریای ولی، شعر نیز می‌سرود. (درست)

    2️⃣ پوریای ولی در مسابقه با پهلوان هندی برنده شد. (نادرست)

    3️⃣ مردم تصور میکردند که پوریای ولی بر پهلوان هندی غلبه می‌کند. (درست)

    درک مطلب فرهنگ بومی 1 فارسی پنجم دبستان

    درک و مطلب صفحه ۵۶ درس فرهنگ بومی ۱ فارسی پنجم ابتدایی

    محمّد خوارزمی

    کنزالحقایق

    چون نمیخواست دلِ مادرِ پهلوان هندی را نشکسته باشد

    امیدوارم این نمونه درس آزاد پنجم ابتدایی فرهنگ بومی ۱ و درک مطلب و درست و نادرست درس هفتم فارسی پنجم ابتدایی مورد رضایت شما واقع شده باشد. برای دسترسی به سایر دروس از برچسب های زیر استفاده کنید.

    منبع مطلب : sci-hub.ir

    مدیر محترم سایت sci-hub.ir لطفا اعلامیه سیاه بالای سایت را مطالعه کنید.

    درس هفتم فارسی پنجم ابتدایی درس آزاد

    درس هفتم فارسی پنجم ابتدایی درس آزاد

    اهداف درس هفتم فارسی پنجم ابتدایی درس آزاد

    1 تشخیص کاستی های احتمالی کتاب و اقدام به تولید محتوای متناسب با فرهنگ بومی

    2 پرورش توانایی تولید مادّهٔ درسی در دانش آموزان با نظارت و هدایت آموزگاران

    3 پاسخ به نیازهای معلّمان، دانش آموزان و اولیا

    4 بهر هگیری ازمشارکت همکاران در تألیف کتاب

    5 بهره گیری از تعامل دانش آموز و خانواده در سازماندهی و تألیف کتاب

    6 آشنایی با برخی از نمودهای فرهنگی و جلوه های آداب و رسوم و سنّت های بومی یا منطقه ای

    7 شناخت بیشتر شخصیت های علمی و فرهنگی محلّ زندگی

    8 توجّه عمی قتر به لهجه، گویش و نشانه های زبان محلّی

    9 پرورش توانایی تفکّر، نقد و تحلیل نسبت به مباحث فرهنگی

    10 ایجاد علاقه نسبت به فرهنگ محلّی و آثار ادبی و زبانی منطقه ای

    درس های آزاد، ایستگاه اندیشیدن و درنگ کردن و آفریدن است.

    این درس،فرصتی است تا دانش آموز و معلّم به یاری هم، به فراخور ذوق و علاقه، در مورد

    دلبستگی های فرهنگ بومی، نیازها و بایسته هایی که در دیگر درس ها به چشم نیامده اند،

    مطالبی را بازگو نمایند و مبتنی بر ساختار درس ها بنویسند.

    به بیان دیگر، درس آزاد، فرصتی است تا دانش آموز و معلّم در تألیف کتاب، مشارکت داشته باشند و هر یک خود را در شکل گیری کتاب، سهیم ببینند و کتاب را از آنِ خود بدانند؛

    به گونه ای که دانش آموزان پس ازتألیف درس آزاد، بتوانند نام خود را در ردیف نام پدیدآورندگان کتاب ثبت کنند.

    روش های تولید درس آزاد

    برای نوشتن و تولید درس آزاد، یکی از رو شهای زیر پیشنهاد می شود:

    هر دانش آموز به صورت مستقل و فردی برای تولید درس آزاد در کلاس اقدام نماید.

    دانش آموزان با هدایت و راهنمایی معلّم، به صورت گروهی و با مشارکت تمامافراد گروه برای تولید درس آزاد اقدام نمایند.

    در تولید درس آزاد می توان از توانمندی دانش آموزان در بندنویسی بهره برد.

    رای نمونه، موضوع نوشته:«محلّ زندگی» موضوعی خیلی کلّی است و باید به موضوعات کوچک تر محدود شود.

    مثلاً وضعیت جغرافیایی محل، آداب و رسوم، زبان منطقه و غذاهای خاصّ آن منطقه، چهار موضوع کوچک تری هستند که در مورد هر یک می توان یک بند نوشت.

    لازم است معلّم به دانش آموزان کمک کند تا چارچوب متن خود را مشخّص نمایند، سپس اقدام به نوشتن کنند.
    به عنوان نمونه، چارچوب نوشته، می تواند شامل سه بند باشد که بند اوّل وضعیت جغرافیایی محل را توضیح دهد؛

    بند دوم زبان و بند سوم آداب و رسوم منطقه را بیان کند.

    در تدوین متن می توان از رو شهای قضاوت عملکرد و بارش مغزی بهره برد.

    دراین قسمت، موضوعاتی متناسب با عنوان و محتوای فصل در حوزهٔ فرهنگ و زبان و آداب محلّی،پیشنهاد می شود.

    درس آزاد در فصل«فرهنگ بومی »آورده شده است و  این موضوع دامنهٔ گسترد های دارد؛ لذا امکان تولید متن زیبا فراهم است.

    در طرّاحی فعّالیت های کتاب نوشتاری نیز تطابق فعّالیت ها با روند طرّاحی کتاب ضروری است.

    از دید ساختاری توجّه به عناصر مبتنی بر نگرش شبکه ای، نقش معلّم به عنوان ناظر و راهنما و نقش دانش آموز در مقام تولیدکننده، ضروری است.

    منبع مطلب : dabesto.ir

    مدیر محترم سایت dabesto.ir لطفا اعلامیه سیاه بالای سایت را مطالعه کنید.

    درس آزاد فارسی ( جدیدالتالیف ) پنجم ابتدایی

    به نام خدا

    درس هفتم فارسی ( درس آزاد )

    موضوع : فرهنگ بومی محلّی ( 1 ) ؛البسه ی اقوام ایرانی منطقه ی آذربایجان

    آذری‌های ایرانی، دومین گروه قومی ایران پس از فارسی‌زبانان، بزرگترین گروه قومی ترک زبان که در گوشه شمال غربی کشور                در حدفاصل دریای خزر و دریاچه ارومیه جمعیت حداکثری را تشکیل می‌دهند . زبان اولشان ترکی آذربایجانی که ترکی، آذری                  و آذربایجانی نیز نامیده می‌شود و ساختاری شبیه به ترکی استانبولی ولی با لهجه‌ای متفاوت دارد . نیمی از آذری‌ها شهرنشین هستند             که بزرگترین شهرهای این قوم به ترتیب تبریز ، ارومیه، اردبیل، زنجان، خوی و مراغه است ، علاوه بر این حدود ۱/۳ از جمعیت                 تهران را نیز شامل می‌شوند . البته آذری‌ها به صورت اقلیت‌های قابل توجهی در شهرهایی نظیر همدان، قزوین و کرج سکونت دارند. سبک زندگی‌شان با دیگر اقوام ایرانی فرقی ندارد. همچنین در میان قشرها طبقات بالایشان ازدواج‌های مختلط قابل توجهی با دیگر اقوام وجود دارد. تفاوت قابل ملاحظه‌ای در آداب و رسوم میان روستانشینان آذری با روستاهای فارسی‌زبان به نظر نمی‌رسد . اکثریت آذری‌ها به مانند بیشتر اقوام ایران ، مسلمان شیعهبا فرهنگ ایرانی هستند.

    لباس آذربایجانی یا لباس ملی آذربایجانی‌ها که از فرایندهای طولانی فرهنگ ، دین و ... مردمان آذربایجانی پدید آمده ‌است                          و از نشانه‌های خاص اهالی آذربایجانی می‌باشد . نشان‌دهندهٔ ویژگی‌های هنری ، تاریخی ، قومی و خلاقیت‌هایی است که در داخل لباس منعکس می‌شود . شکل پوشاک زنان و مردان در استان های آذربایجان ازتقریباً الگویی یکسان پیروی می کند . هر چند                          مقتضیات جغرافیایی و اقتصادی استان امکان حفظ الگوی نسبتاً ثابتی در پوشش را فراهم کرده اند.ازطرف دیگر برخوردهای مداوم فرهنگی ناشی از رونق اقتصادی و تجاری موجبات روزافزون و یکسان شدن پوشش مردان و زنان دراستان آذربایجان شرقی به ویژه در شهرها با دیگر مناطق ایران می شود است . تنها در عشایر کلیبر شکل خاصی از پوشاک زنان مشاهده گشته که وجود دهان بند یا “ یاشماق “ وجه ممیزه آن است . در پوشاک این زنان دامن های بلند چین دار تا مچ پا و پیراهن بلند بر روی آن که در دو طرف چاک دارد ،            از ویژگیهای اصلی پوشش محسوب می شود . ولی همان طور که گفته شد این شکل پوشش عام نیست . در روستاها پیراهن تا سر زانو              که از کمر چین می خورد با شلوار گشاد پارچه ای و روسری شکل نسبتا“ رایج پوشش زنان به شمار می رود که نظیر آن                                 در دیگر روستاهای ایران نیز دیده میشود .

    مواد لازم برای تهیه پوشاک جز در تهیه جوراب ها و کلاه ها و دستکش های کرکی که از پشم رسیده دام ها تهیه می شوند ، معمولاً               از طریق تجارت و در بخش خدمات تهیه میگردند . بنابراین پوشش اصلی زنان و مردان معمولاً از موادی تهیه می شود که در استان               به دست نمی آید .

    باتوجه به مطالب گفته شده و جهت چلوگیری از تکرارمطالب به اختصار پوشاک مردان و زنان به تفکیک سرپوش ها ، تن پوش ها ، پاپوش ها، لباس های کار و مراسم ها به عنوان نمونه های معمولی اشاره می شود .

    پوشاک مردان

    سرپوش مردان

    در آذربایجان به کلاه بورک یا پاپاق می گویند که انواع معمول آن عبارتند از :

    پهلوی بورک :به صورت نیم دایره استوانه ای از دو قسمت وسط که دایره در اندازه قطر سر و کناره تشکیل می شود . از جنس                   پارچه های ضخیم بوده و معمولا“ در شهرها تولیدودر مناطق شهری وروستائی مورد استفاده قرار می گیرد.

    قزاقی بورک :همانند کلاه پهلوی است ،که بیشتردرروستاها مورداستفاده روستائیان قرار می گیرد.

    کچه بورک :از جنس نمد که بیشتر چوپانها وعشایر از آن استفاده میکردند . بعضی اوقات نیز در روی نمدنقش هایی نیز دیده می شود .

    چینی بورک :از جنس پارچه پنبه ای به صورت یک تکه دوخته میشده است .

    کپی :نوعی کلاه که در قسمت پیشانی دارای سایبان بوده همانند کلاه های پهلوی بورک و قزاقی می باشد . قسمت اصلی کلاه عبارتست از یک نیم استوانه کوتاه که در قسمت پیشانی زایده ای از جنس کلاه به آن متصل است .

    عرقچین:از جنس نخ های پنبه ای است که افراد کهنسال و مخصوصا“ حجاج در هنگام نماز بر سر میگذارند .

    عرقچین گلدار :به صورت نیم استوانه ای از جنس پارچه های گلدار که عبارتست از دو قسمت وسط و کناره که بیشتر جوانان                 درسال های گذشته بر سر می گذاشتند . در هنگام عروسی برای داماد نوعی از آن را با استفاده از پارچه ابریشم میدوختند .

    درس هفتم ( درس آزاد ) - فرهنگ بومی محلّی ( 1 ) ؛   البسه ی اقوام ایرانی منطقه ی آذربایجان

    تل بورک :نوعی کلاه هماننند عرقچین که معمولا“ حاجی ها و شیخ ها بر سر می گذارند .

    توخونما بورک :همانند عرقچین است که با استفاده از نخ های پنبه ای بافته میشود .

    ایپ بورکی :نوعی کلاه بافته شده از پشم شتر بوده است .

    یون بورک :نوعی کلاه بافته شده از پشم گوسفند یا کرک بز است .

    دری بورک :از پوست بره تازه بدنیا آمده که بسیار لطیف است تهیه میشود . معمولا“ بره هایی که رنگ پشم آنها مشکی باشد                       انتخاب نموده بعد از پوست گرفتن قسمت چرمی آن را دباغی می کنند و در ساخت کلاه استفاده میکنند .

    دورگه :نوعی کلاه به شکل استوانه ای کوتاه که قسمت کناره آن از پوست بره اغلب در رنگ های طبیعی ( مشکی و قهوه ای )                      و قسمت وسط کلاه از پارچه بوده است . این کلاه مخصوص افراد متمول و مشایخ بوده است .

    شکاری بورک :از جنس کاموا که توسط زنان با استفاده از میل بافتنی تهیه و بافته میشد .

    لبه دار : شکل این نوع کلاه نیم استوانه ای بلند که دور تا دور کاسه آن نوار دیگری بصورت لبه متصل است که به شکل سایه بان                عمل میکند در دو نوع پلاستیکی و تابستانی است و نوع پارچه ای که معمولا“ در زمستان استفاده میشود . جنس این نوع لبه دارها معمولا” از نوع پارچه ماهوتی پشمی است .

    کلاه کاموایی :که با استفاده از کاموار بافته شده و در سال های اخیر رواج بیشتری در شهرها و روستاها یافته است .

    تن پوش مردان

    پیراهن :پیراهن های سنتی مردان درآذربایجان شرقی معمولاً به دو شکل یقه چپ و یقه ساده تقسیم می شود.در نوع یقه چپ                   در قسمت جلوی پیراهن تا روی سینه باز بوده و زایده ای مثلثی شکل از سمت راست به سمت شانه چپ وصل میشود که با استفاده از دگمه های نر و ماده قابل باز و بسته شدن بوده است . یقه ساده ، یا یقه ملایی که همانند یقه چپ ، تا روی سینه باز بوده و یقه پیراهن   گرد و ساده بوده است ، معمولا“ با سه عدد دگمه نیز باز و بسته می شد .    نزدیک به 60 سال است که پیراهن همانند مدل های فعلی                 و با دگمه های سرتاسری از گردن تا پایین کمر و یقه های شکاری رواج یافته است .     نوع دیگر پیراهن مردانه معمولاً درآذربایجان               که مخصوص محصل ها در سابق بوده و پیراهن مدرسه ای بدان می گفتند . تقریبا“ بلند تر از پیراهن های معمولی بوده و از زیر گلو                تا پایین دگمه داشته است . دو جیب در طرفین و یک جیب در روی سینه سمت چپ داشته به همراه شلوار محصلی استفاده میشد .

    توخونما کوینه : نوعی تن پوش پشمی از پشم گوزن که معمولا“ بعد از ریسیدن پشم توسط زنان ، با استفاده از میل های بافتنی آماده           و بافته میشود .

    یاخالیق : از نظر شکل همانند پیش بند میباشد که در هنگام کار بر روی لباس ها پوشیده و از پشت کمر با دو بند به کمر محکم میشود .

    یاقاسیز کوینه : همانند پیراهن های معمولی منتهی تا روی سینه باز بوده و با استفاده از دو دگمه بسته و باز می شود . در دور گردن آن فاقد یقه است و همانند یقه ملایی ساده است .

    پالتو ( پلتو ) : در جنس پارچه های پشمی که توسط زنان در خانه ریسیده شده و سپس توسط زنان در بافته سپس با دست و آب گرم              می مالیدند ( همانند کار نمد مالی ) سپس پارچه پشمی را به درزی ( خیاط ) میدادند تا بر قامت دلخواه بدوزد . شکل ظاهری آن همانند پالتوهای مردانه امروزی است و از پشت نیز چاک تا بالای کمر میخورد .

    ایپ پنجه : از جنس الیاف پشمی است که زنان پارچه را تهیه دیده سپس به خیاط میدهند تا بدوزد . شکل ظاهری آن همانند                 کت های معمولی مردانه است . علاوه بر پارچه پشمی از پارچه های فاستنیه یز جهت دوخت کت استفاده میکردند .

    بوزملی آرخالق : از نظر شکل از دو قسمت بالا تنه که همانند کت های معمولی بدون یقه و بصورت گرد و بعضا“ بصورت یقه هفت میباشد و قسمت پایین تنه تا بالای زانو ، چند برابر دور کمر از جنس پارچه زمینه به آن چین وصل میکنند ، معمولا“ تا روی کمر با استفاده از 5 یا 6 عدد دگمه کت باز و بسته شده و قسمت پایین تنه بصورت باز میباشد ، جنس پارچه جهت دوخت آن در سابق از پارچه های فام ، سری ، پشم بود و اگر پارچه بز را با جوهر رنگ میکردند به نام پارچه قدح جهت دوخت لباس های متمولین مورد استفاده قرار میگرفت                  و معمولا“ قسمت بالاتنه آن آستر میدوزند تا شق و ایستاده باشد . لازم به توضیح است که پارچه سری از الیاف ابریشمی است که در منطقه داران بافته میشد .

    جلیقا : همانند جلیقه های معمولی فعلی است ولی جنس پارچه آن از پشم و ایپ بوده که معمولا“ قسمت جلوی جلیقه را از پشم میدوزند و قسمت پشت آنرا از پارچه های سری یا ساتن میدوزند . در قسمت جلوی جلیقه نیز 3 یا 4 عدد جیب تعبیه میکنند و یقه آن معمولا“               به صورت یقه هفت میباشد .

    عابا : همانند عبای معمولی آخوندها است که در فصل زمستان بیشتر استفاده میشد ، جنس پارچه آن از نخ های پشمی است که توسط زنان روستایی بافته میشد ، بعد از تهیه پارچه را به دست خیاط می سپردند تا به اندازه قامت هر فرد دوخته شود .

    درس هفتم ( درس آزاد ) - فرهنگ بومی محلّی ( 1 ) ؛   البسه ی اقوام ایرانی منطقه ی آذربایجان

    شلوار ( شالوار ) : از نظر شکل ظاهری همانند پیژامای معمولی بوده و در قسمت کمر به اندازه 2 سانت از لبه خط کمر تا نموده از میان آن لیفه یا بند ابریشمی به نام تومان باغی عبور میداند . برای افرادی که از نظر هیکل اندکی فربه میشدند در لای دو لنگه شلوار                          زایده ای مربع شکل نیز میدوختند تا قسمت بالای شلوار گشاد و راحت باشد . بهترین نوع پارچه شلواری پارچه اصفهانی بود که کرباس یا بز اصفهان موسوم میشد . علاوه بر آن از پارچه های ماهوتی و همچنین پارچه های پشمی نیز شلوار میدوختند که نوع اخیر آن در فصل زمستان بیشتر برش میکردند . بعدها شلوارهای امروزی با کمر و زیپ جلوی شلوار معمول شده است .

    زیر شلواری: از پارچه های موسوم به سحری نوع کوتاهتر شلوار را برای مردها و پسر بچه ها می دوختند و در قدیم در کمر آن                       از تومان باغی استفاده میکردند ، بعدها با ورود و رواج کشی از آن استفاده میکردند .

    گیمه : نوعی پیراهن مردانه فاقد دگمه که از قسمت گردن اندکی گشاد بوده که می توانستند به راحتی برش کنند . معمولا“                              این نوع پیراهن توسط زنان خانواده بافته میشد .

    شال گردن ( بویون شالی ) : از نخ هایپشمی یا پنبه ای می بافتند . معمولا“ برای بافت شال از جولفا بافی استفاده میکردند و از آن پارچه شال را می بافتند . بعدها با رواج کاموا و نخ های پشمی و از رونق افتاده دستگاههای پارچه بافی سنتی ، بافت شال گردن با استفاده از میل بافتنی و نخ های پشمی رواج یافته است .

    پاپوش مردان : کفش های چرمی،لاستیکی،گالش،چکمه،کتانی،پلاستیکی،پارچه ای،چاریق،ازمهمترین انواع پاپوش های مردان درآذربایجان شرقی              می باشد

    چاریق: از پوست دباغی شده گاو به قالب پای هر کس کفش را بریده ،سپس اطراف آن را با بندهایی از چرم محکم می کشیدند ،             اضافه بند را نیز دور مچ پا ، محکم گره میزدند . این نوع کفش در فصل زمستان از روی کفش های حصیری پوشیده میشد                              تا احتمال لغزیدن را پایین بیاورد .

    پوشاک زنان

    سرپوش زنانه

    سرپوش غالب زنان ودختران آذربایجانی روسری های دوخته وحاظری بازاری است که از جنس های ابریشمی ،حریر،توری،و                 که معمولاً درشهرها تهیه و جوانان ومیانسالان از آن استفاده می کنند . در کنار این سرپوش از سرپوش های سنتی ومحلی دیگری مخصوصاً درمناطق روستائیاستفاده می شود که اهم آنها عبارتنداز:

    عرقچین: عرقچین نوعی کلاه ساده مرکب از دو قسمت کناره و وسط که معمولا“ از پارچه های مخمل و سبز به رنگ مشکی دوخته            می شد ، قسمت وسط به شکل دایره و اطراف آن به اندازه دور سر از یک تکه پارچه مستطیل شکل بریده شده با دوختن دو طرف مستطیل و با مقداری چین به قسمت دایره وصل می شد .

    این نوع سرپوش در زمان قدیم استفاده بیشتری داشته و امروزه معدودی از زنان مسن از آن استفاده می کنند ، همچنین در سابق قسمت پایینی عرقچین که از روی پیشانی بیرون می ماند را با دوزن دوزی یا سکه های قلاب دار سکه دوزی میکردند و معمولا“ برای نگهداری آن در فوق سر و محکم ماندن در زیر روسری با بندهای نقره ای و یا با نخ های بافته رنگین در زیر چانه محکم می شد .

    چارقد : عبارت است از روسری بزرگ در طول و عرض 3 × 3 از پارچه هایی سفید با گل های ریز و کوچک ، سفید چلواری                          و پارچه های الوان و از جنس نخی و وال که امروزه نیز مورد استفاده قرار می گیرد . بعضا“در اطراف و چارگوش آن را به صورت               نخ کشی کرده و ریشه ریشه میکنند که به این طریق به تزئین چارقد اضافه می کنند .چارقد را بصورت مثلث لا نموده و به نحوی                     بر روی سر میگذارند که سمت راست گوشه آن بلند تر باشد و با استفاده از یک سوزن یا سنجاق قفلی در زیر چانه محکم میشود ،                    سپس قسمت بلند تر سمت راست را به طرف شانه چپ انداخته و بر روی چانه می کشند . در هنگام کار دو طرف گوشه جلو چارقد را               در دور گردن در پشت سر گره میزنند . امروزه استفاده از چارقد در میان جوانان و میانسالان کمتر استفاده می شود .

    شال : از جنس نخ های ابریشمی در اندازه های 3 × 3 یا 5/1 × 5/1 متر در رنگهای متنوع و شاد که در اطراف چهار گوشه آن نیز                    طرح هایی توسط مهر و چاپ غیر از رنگ زمینه بر روی نقش بسته می شود.

    پیشانی بند: ااز جنس ابریمشی و معمولا“ به رنگ سیاه است که از روی چارقد بر روی پیشانی بسته می شود . معمولا“ دستمال را                  بصورت نوار لا کرده سپس به نحو مخصوصی بر دور سر می پیچند و گره آن را در پشت سر می اندازند .

    چادر شب :عبارتست از پارچه چهارگوش به صورت چهارخانه ( خانه دار ) در رنگه های شاد ( آبی ، قرمز و سفید ) میباشد که به صورت مثلث تا کرده و دور تا دور کمر از روی لباس بسته می شود معمولا“ گره آخرین بر روی شکم بسته میشود.

    چادر سیاه: از چادرهای معمولی نیمدایره ای که معمولا“ از سه تکه دوخته میشود ، تخته بالایی ، نیم تخته دایره ای پایین                           و دو لچک کناره نیم دایره که مخصوص مهمانی و مسافرت است از جنس ابریشمی ، کرپ و دوخته میشود و در منازل و در سر                کوچه و خیابان از این نوع و شکل چادر منتهی از جنس پارچه های نخی و کودری و رنگین دوخته و استفاده می شود .

    درس هفتم ( درس آزاد ) - فرهنگ بومی محلّی ( 1 ) ؛   البسه ی اقوام ایرانی منطقه ی آذربایجان

    تن پوش زنانه

    پیراهن : جنس پارچه جهت دوخت پیراهن عبارتست از ابریشم ، کودری ، چیت ، ماهور و در رنگ های الوان و معمولا“                      با گل های درشت .معمولا“ پیراهن تا روی زانو دوخته میشود که در طرفین آن بند به اندازه یک وجب چاک میخورد و بر روی آن          در مناطق روستائی با نوارهای سیاه رنگ و یا سکه های دو ریالی سکه دوزی میکنند . علاوه بر روی چاکها قسمت های پایین دامن                  پیراهن را نیز به اندازه 3 سانت تا نموده اصطلاحاً کوبه میگویند . و بر روی آن نیز سکه میدوزند . قسمت جلوی پیراهن تا روی سینه               باز میباشد که با استفاده از دگمه های قابلمه ای یا نر و ماده محکم میشد . امروزه با دست یا با ماشین های خیاطی جای دگمه ای                   باز میکنند .یقه پیراهن به دور گردن و ارتفاع 3 سانت ، به دور گردن میدوزند. آستین ها ساده و بدون چین از قسمت سر شانه                  دوخته میشود ، و دو قسمت زیر بغل نیز برای اینکه اندکی گشاد باشد یک تکه پارچه از جنس پارچه پیراهن به شکل مربع شکل                          تکه می دوزند. قسمت پایی مچ را نیز مقداری چین انداخته سپس یک تکه پارچه به دور مچ دست که به آن دستک میگویند ، وصل نموده                      و با استفاده از دگمه باز و بسته میشود .

    پیراهن بلند : همانند لباس های معمولی امروزی به صورت سرتاسری یا این که دو تکه ، بالاتنه و قسمتدامن لباس است که قسمت              بالا تنه تا روی کمر با دگمه باز و بسته میشود و قسمت پایین دامن چین دار است .

    تومان یا شلته :از جنس پارچه های گلدار ، حریری ، کودری ، چیت ، وال و چیت روسی که معمولا“ به رنگ آبی است دوخته میشود . قسمت کمر را ابتدا مقداری با دست چین میدهند یا بصورت پلیسه تا میکنند . سپس به اندازه 2 برابر دور کمر به آن کمر دوخته ، مجدد از میان پارچه کمر ، بند تومان عبور میدهند و در هنگام استفاده از دامن با شل نمودن گره تومان آن را باز می نمایند . قسمت پایین             لبه دامن را با نوارهای سیاه رنگ اریب دوزی میکنند و یا اینکه بعد از تا کردن اندازه 2 سانت چندین بار با چرخ خیاطی به صورت زیگزاگ میدوزند . معمولا“ در سابق مقدار سه یا چهار دامن از روی هم پوشیده میشد و بلندای دامن تا روی مچ پا میشد . نوعی از       این تومان ها در قسمت دامن یک تکه پارچه داشته است که به آن پاچه بند میگفتند که عملکرد زیر پوش را دارد . به این نوع دامن باغلی تومان میگویند .

    کت ( یل ) : همانند کت های معمولی مردانه است که برای زنان از نوع مخملی دوخته میشد و قسمت یقه کت ها نیز به صورت                یقه برگشته است که معمولا“ یقه کت را با سکه های قلاب دار 2 ریالی تزئین میکنند و بعضا“ در جیب و دور گردن یقه برگشتی را نیز                سکه میدوزند . این نوع کت ها در روی سینه و روی کمر تعداد 4 جیب داشته و بعضی از زنان مسن در قسمت داخلی مابین آستر                   و رویه نیز جیب مخملی تعبیه میکنند که محل نگهداری پول خرد و میباشد .

    جلیقه:از جنس پارچه مخملی به رنگ های قرمز ، مشکی و سبز دوخته میشد ، یقه ها بصورت هفت که با زایده ای از جنس پارچه جلیقه به صورت برگردان به آن اضافه میشد . جیب ها نیز در روی کمر 2 عدد و روی سینه 1 عدد تعبیه میشد که معمولا“ سر جیب ها را نیز                 تکه ای زاید بر روی آن دوخته میشد .   روی سینه و دور تا دور پایین دامن را نیز سکه دوزی میکردند . معمولا“ بعضی ها قسمت                   پشت جلیتقا را از پارچه های مشکی و قرمز دوخته و قسمت جلویی جلیقا را از مخمل میدوختند . امروزه استفاده از جلیتقا در میان زنان کمتر مورد استفاده قرار میگیرد .

    ژاکت :از جنس کاموا که توسط زنان با استفاده از دو میل از پشم های گوسفند که خود ریسیده اند و یا به صورت آماده از بازار   خریداری می شود ، بافته میشود که در قسمت جلو باز بوده و با دگمه باز و بسته میشود . البته استفاده از ژاکت های آماده شهری                     و کت های ماهوتی مشکی رنگبیشتر کاربرد دارد .

    پیراهن : از جنس کامواهای معمولی که خود بافته اند یا این که به صورت آماده و به شکل جلو بسته از شهر خریداری میشود .

    جوراب: زنان مسن و میانسال در حال حاضر نیز از جوراب های دست بافت پشمی که دست بافته خودشان است ، استفاده میکنند . معمولا“ از پشم و کرک گوسفند و بزغاله ها نخ های لطیف پشمی را میریسند و با انداختن نقوش ذهنی بر زیبایی آن می افزایند                  ولی جوانترها از جورابهای شهری و نازک استفاده میکنند که معمولا“ از جنس نایلون و نخ میباشد .

    دستکش : با استفاده از نخ های پشمی نازک دستکش های یک انگشتی می بافند و در فصول سرد زمستان بر دست ها میکشند .

    پاپوش زنانه : کفش های چرمی ، لاستیکی ، کتانی ، پارچه ای ، چکمه ، چاریق ،از معمول ترین پاپوش های زنانه آذربایجان شرقی است.

    لباس کار و شغل :مردان و زنان آذربایحان در هنگام انجام کارهای مختلف معمولا“ از لباس های مخصوص ان کار استفاده میکنند .زنان روستایی آذربایجان در هنگام کارهایی مانند نان پزی از لباس های مخصوص نان پزی که شبیه لباس های معمولی است با پیش بند و نوعی دستبند که تا بازو را می پوشاند استفاده میکنند . در کارهایی مانند تهیه سوخت زمستانی از لباس و دستکش های کهنه                استفاده میکنند .مردان در هنگام کارهایی مانند کشاورزی از لباس های کهنه با پیش بند کوتاه که روی شکم و پاها را می پوشانداستفاده میکنند .در هنگام کارهایی مانند آبیاری از چکمه های لاستیکی ساق بلند و برای شخم زنی از مچ بند و ساق بند های پشمی                 و کفش چاروق استفاده می شود.در مشاغلی مانند آهنگری و قصابی از پیش بند استفاده میشود و آهنگران علاوه بر پیش بند از نوعی دستکش پارچه ای زمخت نیز استفاده میکنند .

    درس هفتم ( درس آزاد ) - فرهنگ بومی محلّی ( 1 ) ؛   البسه ی اقوام ایرانی منطقه ی آذربایجان

    لباس مراسم :معمولا“ مردان و زنان آذربایجانی در مجالس عزاداری و تعذیه از لباس مشکی استفاده میکنند . ولی در سالهای گذشته              که لباس مشکی چندان متداول نبوده است زنان تنها از یک چارقد مشکی که بر سر می انداختند استفاده میکردند .

    در جشن ها و عروسی ها مردم آذربایجان سعی میکنند از بهترین و تمیزترین لباس های موجود خود استفاده نمایند . به ویژه زنان                    سعی میکنند از چارقد تازه و حدالامکان چادر و کفش تازه استفاده نمایند . در سابق که لباس عروسی قرمز رنگ میشد زنان با سلیقه لباس و پیراهن عروسی خود را به نحو احسن نگهداری میکردند و در هنگام جشن و سرور از آن استفاده میکردند .

    متاسّفانه امروزه استفاده از لباس های محلی و سنتی در بسیاری از نقاط ایران از جمله آذربایجان منسوخ شده و مردم از لباس های معمول                       شهرهای بزرگ استفاده می کنند ولی در برخی از مناطق این استان چون مناطق روستایی و در میان عشایر کوچ نشین ، استفاده از            لباس های محلی توسط مردان و زنان عمومیت دارد.

    بیاییم با شناخت بهتر فرهنگ اصیل ایران زمین در پیشرفت و غنای آن بکوشیم .

    درست و نادرست ؛

    1-      لباس مردم آذربایجان فقط کلاه است .

    2-      جلیقه از جنس پارچه مخملی به رنگ های قرمز ، مشکی و سبز دوخته می شود.

    3-      معمولا“ مردان و زنان آذربایجانی در مجالس شادی از لباس مشکی استفاده میکنند .

    درک مطلب ؛

    1-      لباس مردم آذربایجان را در یک سطر توصیف کنید .

    ....................................................................................................................................

    2-      انواع سرپوش های زنانه ی مردم آذربایجان را نام ببرید و یکی را به اختصار توضیح دهید .

    3-      اغلب آذری ها در چه شهرهایی زندگی می کنند ؟ - نام ببرید .

    4-      مردم آذربایجان در مراسم شادی بیشتر از چه البسه ای استفاده می کنند ؟

    5-      .......................................................................................................................................... .

    واژه آموزی ؛

    الف) ترکیب واژه ها با خوش :هرگاه ، در فارسی ، اسامی با خوش چه در ابتدا و چه در انتهای آن ها ترکیب شوند به آن ها               معنای خوبی می دهند . مثلخوش حال ، دل خوش .

    حالا تو بگو : .......... + سایه =                  سر + ............ =                 ......... + آمد =           .......... + نویس =

    توجّه : با افزودن « نا » به ابتدای خوش ، آن را منفی می نماییم . مثل ناخوش .

    ب) کلمه های هم خانواده : کلمات هم خانواده درعربی از نظر معنی به هم نزدیک هستند و دربیش تر مواقع سه حرف مشترک دارند . ملاک هم خانواده بودن در فارسی بن ماضی و مضارع است . کلمه هایی که بن ماضی و مضارع یکسانی داشته باشند با هم ، هم خانواده هستندمانند : دانش - دانا - دانشمند - دانا و نکته دان   نکته : بعضی از هم خانواده ها درزبان فارسی بن فعلی ندارند .

    مانند : گل زار - گلستان - گل خو - گلدان - گلنوش - و گل رخ   //هنرور - هنرمند - هنر دوست - هنری و باهنر

    حالا تو هم برای کلمه های زیر ، دو کلمه ی هم خانواده بگو :

    تابش : ..............……….………      //   تصویر : ……..........................…………………

    جمع : ……………………………… //حاصل : ...............................................................

    حکایت

    یکی از شعرا پیش امیر دزدان رفت و ثنایی برو بگفت . فرمود تا جامه از و برکنند و از ده بدر کنند . مسکین برهنه به سرما همی ‌رفت ، سگان در قفای وی افتادند خواست تا سنگی بردارد و سگان را دفع کند در زمین یخ گرفته بود عاجز شد .

    گفت : « این چگونه مردمانند سگ را گشاده‌اند و سنگ را بسته . »

    امیر از غرفه بدید و بشنید و بخندید گفت : « ای حکیم از من چیزی بخواه. » گفتا جامه خود می‌خواهم ؛ اگر انعام فرمایی

    رضینا مِن نوالِکَ بالرَحیلِ.

    امیدوار بود آدمی به خیر کسان        مرا به خیر تو امید نیست، شر مرسان

    سالار دزدان را برو رحمت آمد و جامه باز فرمود و قبا پوستینی برو مزید کرد و درمی چند.

    بخوان و بیندیش

    خداپرستی

    شعر از : استاد محمّد حسین بهجت تبریزی متخلّص به " شهریار "

    تا چشم دل به طلعت آن ماه منظر است طالع مگو که چشمه خورشید خاورست کافر نه ایم و بر سرمان شور عاشقیست آن را که شور عشق به سر نیست کافر است راه خداپرستی ازین دلشکستگی است اقلیم خود پرستی از آن راه دیگر است یک شعر عاقلی و دگر شعر عاشقی است سعدی یکی سخنور و حافظ قلندر است بگذار شهریار به گردون زند سریر کز خاک پای خواجه شیرازش افسر است

    منبع مطلب : www.salmani-moalem.blogfa.com

    مدیر محترم سایت www.salmani-moalem.blogfa.com لطفا اعلامیه سیاه بالای سایت را مطالعه کنید.

    جواب کاربران در نظرات پایین سایت

    مهدی : نمیدونم, کاش دوستان در نظرات جواب رو بفرستن.

    میخواهید جواب یا ادامه مطلب را ببینید ؟
    سلام 4 ساعت قبل
    0

    ممنون

    ۹۸ 6 ساعت قبل
    0

    درمورددرس هفتم ازاد فرهنگ بومی نگارش صفحه ۳۹ که زبان من هم ترک

    مهنا 9 ساعت قبل
    0

    عالی

    آنیتا رسولی 11 ساعت قبل
    0

    سلام من می خواهم معنی لغت داشته باشد 🙂🙂🙂🤤

    پریناز 11 ساعت قبل
    0

    اسلاً خوب نبود چون معنی لغت نداره 😒😒😒

    هادی 12 ساعت قبل
    0

    عالی

    مبینا 1 روز قبل
    1

    عالی

    علی بود 1 روز قبل
    1

    عالی بود

    ناشناس 1 روز قبل
    0

    عالی هستش

    علی رضا 1 روز قبل
    0

    اگر میشه بیت رو کمتر کنید

    Vbggiki 1 روز قبل
    -1

    خیلی خیلی بد ادم نمیتوان هی میاره نظر دهید خیلی الاغ

    پارسا واشقانی 2 روز قبل
    1

    عالی فقط یکم متن روکمترکنید

    رضا 2 روز قبل
    1

    خیلی عالی بود واقعا ممنونم 🤩🤩🤩😍😍😍

    سارینا 2 روز قبل
    -1

    بسیار عالی و کامل و در رابطه با فصلی که خونده شده خیلی خوب و کامل توضیح داده شده و تمام چیز هم مربوط به اون هستند و ممنون از کسی که اینو نوشته و در اختیار ما گذاشته کار را برای ما بسیار راحت کرده

    ناشناس 2 روز قبل
    2

    اصلا ازش چیزی نفهمیدم بهتر بود که درباره ی زبان و جاهای دیدنی یا رفتار ها و عادت های مردم شهرگز بود مثل در عید نوروز چه کار هایی میکنن نه اینکه اینارو بگن

    مهسا 2 روز قبل
    1

    کلمات هم خانواده معنی درس و متضاد درس راهم کاش می زاشتین

    قم 2 روز قبل
    3

    عالیه شعرش خیلی خیلی خب بود

    انیی 2 روز قبل
    -1

    جمعععل

    ایلار 3 روز قبل
    1

    من صفحه ۵۶ میخوام برام بفرستید مرسی

    0
    پیکر ستان 2 روز قبل

    باشه

    ناشناس 3 روز قبل
    2

    عالبییییییییییییییی

    زینب 3 روز قبل
    2

    خیلی عالی😘

    ❤❤ 3 روز قبل
    -1

    ببخشید میشه در مورد استان اردبیل هم بنویسیم 🙏🙏🙏

    تینا ولی پور 3 روز قبل
    1

    خوب

    ریحانه ضیائی نیا 3 روز قبل
    1

    خیلی خوبی بود

    مهدی دستمرد 4 روز قبل
    0

    به نظرم چند متن گذاشته بود بهتر بود ولی بازم ممنون

    عزل 4 روز قبل
    0

    عالی بود

    مرضيه نجفی 4 روز قبل
    0

    خیلی خوبه 💞 💞 💞 💓

    پریسا 5 روز قبل
    0

    عالی

    آیدا 5 روز قبل
    0

    خیلی عالی بود💋💋💋

    ناشناس 5 روز قبل
    1

    عالی عالی عالی عالی عالی عالی عالی عالی عالی بود 😘

    ناشناس 5 روز قبل
    1

    عالی

    ممنون

    ناشناس 5 روز قبل
    0

    سلام من یکتا هستم

    نگار 6 روز قبل
    2

    بنظرم اگر چند متن می گذاشتید بهتر بود اما بازم ممنون❤️

    علی حمزهخانی 6 روز قبل
    0

    خیلی خوب

    خوب 6 روز قبل
    0

    خوب بود

    عالی 6 روز قبل
    1

    عالی

    خوب بود 6 روز قبل
    1

    عالی بود ممنون

    ناشناس 6 روز قبل
    -1

    سلام خیلی ممنون فقط این هارو معلم ها غلط نمیگیرن

    هادی جواهری 6 روز قبل
    -1

    متنش خیلی زیاده😯😯

    هادی جواهری 6 روز قبل
    0

    فعل خوبی نداره

    هستی امیری 6 روز قبل
    0

    خیلی خوبه فقط کاش برای کتاب نگارش هم متن داشت

    طوری 7 روز قبل
    0

    عالی بود

    -1
    روژینا پیرشاهی 6 روز قبل

    اره

    -1
    خوب 6 روز قبل

    خاک تو سرن

    ƘǀƝƓ 7 روز قبل
    -1

    بابا خیلی متن هاش زیاده ادم خمار🤤میشه می بینتش

    ناشناس 7 روز قبل
    -2

    بد تر از این پیدا نمیشه

    اروشا ناصری 8 روز قبل
    0

    عالی این برنامه❤❤🥰🥰⚘⚘

    بنیامین 9 روز قبل
    1

    بهترین

    0
    هادی جواهری 6 روز قبل

    جانما
    ههههههه😅😅😅😅

    ناصر 9 روز قبل
    -1

    درس هفتم درس آزاد درموردمحل زندگی خود

    ناشناس 10 روز قبل
    1

    برو باو

    0
    ƘǀƝƓ 7 روز قبل

    واقعا

    انا 10 روز قبل
    1

    عالیه

    زهرا 10 روز قبل
    1

    عالی👌🏻

    بدون نام 10 روز قبل
    1

    خوبه بد نیست

    علی 10 روز قبل
    1

    عالی

    عالی هست ومن راضی هستم 10 روز قبل
    1

    خیلی خوبه

    ممنون 10 روز قبل
    1

    باشه اشکالی نداره ممنون

    ناشناس 10 روز قبل
    1

    عالی

    خیلی‌‌ممنون‌‌‌❤❤❤ 11 روز قبل
    4

    💋💋💋💋💋❤❤❤❤💗

    خیلی‌‌ممنون‌‌‌❤❤❤ 11 روز قبل
    0

    خیلی‌ممنون❤❤💋💋

    2
    اروشا ناصری 8 روز قبل

    خواهش💋💋

    ناشناس 11 روز قبل
    2

    نه نمیدانم

    3
    عالی هست ومن راضی هستم 10 روز قبل

    ای خاک

    0
    عالی هست ومن راضی هستم 10 روز قبل

    ای خاک

    الهام مهتاب 12 روز قبل
    -1

    خیلی خیلی ممنون هستم از شما🖒🖒🖒🖒🖒🖒

    يلديز 12 روز قبل
    -2

    عالي

    نازنین 12 روز قبل
    0

    خوبه بد نیس من که خوشم اومد فقط بضی وقتا بالانمیاره

    عالی 12 روز قبل
    1

    عالی

    تتتتتتنتتن

    مارال 13 روز قبل
    0

    کژعندلز

    پریسا 14 روز قبل
    0

    بدک نبود

    0
    نازنین 12 روز قبل

    موااا

    ناشناس 15 روز قبل
    -1

    خوب بود

    0
    بنیامین سلطانی 8 ساعت قبل

    تلییخع

    0
    بنیامین سلطانی 8 ساعت قبل

    تلییخع

    هلیا 16 روز قبل
    -1

    درس هفتم فارسی

    محمد 17 روز قبل
    0

    خیلی خوب

    محمد جواد 18 روز قبل
    2

    دست سازنده اش درد نکنه خیلی ممنون

    مهدی شرعی 18 روز قبل
    -1

    بد

    ناشناس 18 روز قبل
    -1

    خیلی خوب

    مریم شیری فرد 19 روز قبل
    -1

    خوبه فقط درست یا نادرستش جواب نداره با درک مطلب

    1
    سما 13 روز قبل

    اره

    1
    مهدی شرعی 18 روز قبل

    اره درست می گویی

    مهدیس یگانه 19 روز قبل
    -1

    عالی

    0
    😮 3 روز قبل

    کمالات می‌شود تا بعد از گفتن سلام در جاهای دیگه میام هس

    مهدیس یگانه 19 روز قبل
    2

    خیلی خوب است

    1
    عالی 8 روز قبل

    خیلی عالی بود

    مهدی 26 روز قبل
    -1

    نمیدونم, کاش دوستان در نظرات جواب رو بفرستن.

    برای ارسال نظر کلیک کنید